DANİMARKA TARİHİ

M.Ö. 3. yüzyılda Tuna boyu ve Uralların doğusundan gelen Danimarkalıların ataları, yüzyıllar boyunca çiftçilik ve balıkçılıkla hayatlarını idame ettirmişler, endüstri devrimini 19. yüzyılda gerçekleştirmişlerdir. Vikingler 800-900 yılları arasında tüm İskandinavya’yı istila etmişler, yükselme dönemlerinin zirvesinde, İrlanda, İngiltere, Grönland ile Fransa'nın Normandiya sahillerini ele geçirerek Avrupa tarihinin belirlenmesinde etkin bir role sahip olmuşlardır. 11. yüzyılın ortalarına doğru, Vikinglerin Danimarka’daki ve Avrupa’daki hâkimiyeti sona ermeye başlamıştır.

Viking dönemi ile 19. yüzyıl arası İskandinav tarihi İsveç, Norveç ve Danimarka'nın iktidar mücadeleleriyle geçmiştir. 1806'da Napolyon Savaşları sırasında, Danimarka Fransa'nın yanında savaşa girmiştir. 1807'de İngiliz donanması Kopenhag limanına girerek, beş gün süreyle şehri bombardımana tutmuştur. 1782 yılında Danimarka ile birleşen Norveç, 1815 yılında Napolyon savaşları sonucunda Danimarka'dan ayrılmıştır.

Danimarka, I. Dünya Savaşı’nda tarafsız kalmıştır. II. Dünya Savaşı sırasında ise Almanya’nın, işgale karşı çıkılmaması halinde, ülkenin siyasi bağımsızlığının korunacağını vadetmesi üzerine Nisan 1940’da "barışçı işgal" başlamıştır. Danimarka’daki Alman birlikleri Mayıs 1945’te İngiliz kuvvetlerine teslim olmuştur. Danimarka, savaştaki belirsiz konumuna karşın müttefik ülke olarak kabul edilmiş ve BM’nin kurucu üyeleri arasında yer almıştır.

II. Dünya Savaşına kadar Danimarka'nın bir parçası olarak kabul edilen İzlanda, 1944 yılında bağımsızlığını elde etmiştir.

Danimarka, 1949 yılında NATO’ya, 1973 yılında ise sonradan Avrupa Birliği’ne dönüşen Avrupa Ekonomik Topluluğu’na üye olmuştur.

1953 yılına kadar Danimarka kolonisi olan Grönland, aynı yıl Lahey Adalet Divanı kararıyla Danimarka'nın bir parçası haline gelmiş ve Danimarka parlamentosunda iki milletvekili ile temsil edilmeye başlamıştır. 1979'da Grönland'a özerklik tanınmıştır. Grönland, bugün özellikle dış politika ve savunma konularında Danimarka'ya bağımlı olup, içişlerinde otonomiye sahiptir. Bu otonomi, Kasım 2008’de yapılan referandumun ardından genişletilmiştir. Faroe takım adalarına, 1948 yılında özerklik tanınmış olmakla birlikte dış politika ve savunma konularında Danimarka’nın egemenliği devam etmektedir. Baltık denizinde İsveç anakarasına daha yakın konumda bulunan Bornholm adası, Danimarka egemenliği altındadır.